Grawitacyjny magazyn energii pod Wrocławiem. Inwestycja za 447 mln zł

Pod Wrocławiem rozpoczęła się budowa jednego z pierwszych w Polsce grawitacyjnych magazynów energii, który będzie częścią kompleksu produkującego zielony wodór. Inwestycja firmy PROMET-PLAST w Gaju Oławskim ma wartość blisko 447 mln zł i obejmuje magazynowanie energii, instalacje odnawialnych źródeł energii oraz elektrolizery o łącznej mocy 21 MW. Roczna produkcja wodoru ma wynosić około 1,7 tys. ton, a zakończenie prac zaplanowano na 30 września 2027 r.

Grawitacyjny magazyn energii pod Wrocławiem to przykład inwestycji łączącej kilka technologii energetycznych w jednym zakładzie. Projekt ma umożliwić wykorzystanie nadwyżek energii z instalacji fotowoltaicznych i wiatrowych, a następnie przeznaczenie jej do produkcji wodoru lub ponownego wytwarzania energii elektrycznej.

Przedsięwzięcie pokazuje, jak polskie firmy przemysłowe mogą rozwijać własną infrastrukturę energetyczną, ograniczać zależność od zewnętrznych dostaw energii i przygotowywać się do rosnącego zapotrzebowania na paliwa niskoemisyjne.

Co powstaje w Gaju Oławskim pod Wrocławiem?

W miejscowości Gaj Oławski na Dolnym Śląsku rozpoczęła się realizacja kompleksu energetycznego o wartości blisko 447 mln zł. Inwestorem jest PROMET-PLAST, producent wyrobów medycznych, który od lat rozwija również własne instalacje fotowoltaiczne i wiatrowe.

Generalnym wykonawcą została spółka ELQ S.A. z Częstochowy, odpowiedzialna za zaprojektowanie, budowę oraz uruchomienie instalacji.

Najbardziej charakterystycznym elementem przedsięwzięcia będzie grawitacyjny magazyn energii. Według założeń projektowych konstrukcja może osiągnąć nawet 212 metrów wysokości, czyli wysokość porównywalną z wrocławskim Sky Tower.

Docelowo planowane są dwie takie wieże, jednak na obecnym etapie realizowana jest pierwsza. Ostateczne parametry konstrukcji nie zostały jeszcze oficjalnie potwierdzone.

Najważniejsze parametry inwestycji

Projekt otrzymuje wsparcie finansowe Banku Gospodarstwa Krajowego w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO).

Jak działa grawitacyjny magazyn energii?

Grawitacyjny magazyn energii wykorzystuje energię potencjalną ciężkich bloków podnoszonych na określoną wysokość. W przeciwieństwie do tradycyjnych magazynów bateryjnych nie opiera się na reakcjach elektrochemicznych, lecz na mechanicznym przechowywaniu energii.

Gdy instalacje fotowoltaiczne i wiatrowe produkują więcej prądu, niż wynosi bieżące zapotrzebowanie, energia elektryczna zasila mechanizmy podnoszące betonowe bloki. W okresach zwiększonego zapotrzebowania bloki są stopniowo opuszczane. Ich ruch napędza generatory, które ponownie wytwarzają energię elektryczną.

Według informacji dotyczących projektu magazyn ma wykorzystywać bloki o masie około 60 ton każdy.

Według dokumentacji PROMET-PLAST grawitacyjny magazyn energii ma mieć moc 5 MW i pojemność 35 MWh, co odpowiada siedmiogodzinnemu cyklowi rozładowania. W konstrukcji przewidziano 1415 żelbetowych bloków o masie 60 ton każdy.

Zaletą takiego rozwiązania jest możliwość magazynowania energii bez wykorzystania dużych zestawów ogniw litowo-jonowych. Technologia wymaga jednak odpowiedniej infrastruktury budowlanej, mechanicznej oraz systemów sterowania.

Dlaczego magazyn energii będzie połączony z produkcją zielonego wodoru?

Najważniejszym celem całego przedsięwzięcia jest produkcja wodoru z wykorzystaniem energii odnawialnej. Magazyn grawitacyjny ma wspierać zarządzanie energią pochodzącą z instalacji fotowoltaicznych i wiatrowych.

W Gaju Oławskim powstanie instalacja elektrolizerów o łącznej mocy 21 MW, która zgodnie z założeniami inwestora ma produkować około 1,7 mln kg wodoru rocznie.

Proces elektrolizy polega na rozdzielaniu wody na wodór i tlen przy wykorzystaniu energii elektrycznej. W projekcie przewidziano produkcję wodoru spełniającego wymagania kategorii RFNBO, czyli odnawialnych paliw pochodzenia niebiologicznego. Tak wytworzony wodór może znaleźć zastosowanie między innymi w przemyśle chemicznym, procesach technologicznych oraz transporcie.

Połączenie elektrolizerów z własnymi źródłami energii i magazynem pozwala lepiej dostosowywać zużycie prądu do zmiennej produkcji z OZE. Nie oznacza to jednak całkowitego uniezależnienia zakładu od warunków pogodowych.

Co inwestycja za 447 mln zł oznacza dla polskiego przemysłu?

Projekt w Gaju Oławskim pokazuje, że inwestycje w zaawansowaną infrastrukturę energetyczną realizują nie tylko największe koncerny, ale również prywatne przedsiębiorstwa przemysłowe.

Dla firm planujących rozwój działalności w Polsce szczególnie istotne są trzy aspekty: możliwość łączenia własnych źródeł OZE z magazynowaniem energii, wykorzystanie wodoru w procesach przemysłowych oraz dostęp do finansowania projektów związanych z transformacją energetyczną.

Jednocześnie sama integracja tych technologii nie przesądza o opłacalności inwestycji. Kluczowe znaczenie mają koszty budowy i eksploatacji, sprawność magazynowania, dostępność energii odnawialnej oraz możliwość sprzedaży wyprodukowanego wodoru.

Kiedy magazyn energii pod Wrocławiem rozpocznie działalność?

Zgodnie z harmonogramem przedstawionym przez wykonawcę zakończenie robót budowlanych i przekazanie dokumentacji niezbędnej do uzyskania pozwolenia na użytkowanie zaplanowano do 30 września 2027 r. Nie oznacza to automatycznie rozpoczęcia pełnej produkcji wodoru w tym terminie.Jeżeli projekt zostanie zrealizowany zgodnie z założeniami, Dolny Śląsk zyska kompleks łączący produkcję energii odnawialnej, jej mechaniczne magazynowanie oraz wytwarzanie wodoru na skalę przemysłową.